Terug-naar-werk 2026: FAQ’s

Begin 2026 trad het vernieuwde terug-naar-werkbeleid in werking. Tijdens ons recent webinar over re-integratie in 2026 kwamen heel wat praktische vragen naar boven. Omdat de nood aan verdere verduidelijking groot was, bundelde onze partner, Securex, in onderstaand artikel de antwoorden op de meest gestelde vragen rond arbeidspotentieel, re-integratietrajecten en nieuwe verplichtingen voor werkgevers.

Webinar: Stress, verzuim en verloop verlagen

Veel organisaties meten betrokkenheid nog maar één keer per jaar via een uitgebreid MTO, terwijl engagement snel kan veranderen. In dit gratis webinar ontdek je hoe korte, continue metingen helpen om stress, verzuim en verloop te verlagen. Je leert wat employee experience écht inhoudt, hoe HR en leidinggevenden hier gericht op kunnen sturen en welke tools daarbij ondersteunen.

Het cijfer: 5,5/10 voor HR-verantwoordelijken in de vertrouwensbarometer

Het vertrouwen van Belgen in bedrijven en instellingen staat onder druk. Politici scoren het laagst met 3,9 op 10, maar ook HR-verantwoordelijken halen slechts 5,5. Zorgverleners genieten het meeste vertrouwen (7 op 10), gevolgd door onderwijs en hulpdiensten (6,5). Volgens de vertrouwensbarometer van iVOX is eerlijke, transparante en menselijke communicatie cruciaal om vertrouwen te herstellen.

OFF February: 28 dagen minder schermtijd voor meer mentaal welzijn

OFF February is een internationale digitale detox-uitdaging die oproept om in februari sociale-media-apps van je smartphone te verwijderen. Niet om offline te verdwijnen, maar om bewuster om te gaan met schermgebruik. Minder meldingen en scrollen zorgen voor meer rust, focus en mentale ademruimte: een thema dat ook op de werkvloer steeds relevanter wordt.

Actief verzuimbeleid verplicht vanaf 2026: bijlage aan arbeidsreglement

Vanaf 1 januari 2026 moet elke werkgever een actief verzuimbeleid invoeren. Een verplichte bijlage bij het arbeidsreglement legt vast wie arbeidsongeschikte werknemers contacteert en hoe vaak. De bijlage moet volgens de wettelijke wijzigingsprocedure worden ingevoerd en neergelegd bij FOD WASO. Salar biedt een template aan dat je verder kan aanvullen met een bredere verzuimpolicy rond preventie en re-integratie.

Slechts 21% van organisaties neemt maatregelen tegen AI-bias

AI is intussen ingeburgerd in Belgische rekrutering: 74% van de recruiters gebruikt het in minstens één fase van het selectieproces. Toch nam amper 21% van de organisaties al maatregelen rond de AI-wetgeving. Vooral het risico op genderbias wordt onderschat, waarschuwt een studie van ULiège en UHasselt. Zonder duidelijke omkadering kan AI bestaande ongelijkheden onbedoeld versterken.

Jaarverslag van de interne preventiedienst: enkele aandachtspunten

Elke werkgever is verplicht jaarlijks een verslag op te maken over de werking van de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk (IDPBW). Hetzelfde geldt voor de externe diensten en hun activiteiten. Attentia reikt hiervoor praktische richtlijnen aan en verwijst naar de modellen van de FOD WASO.

Daling van het aantal vrijwillige vertrekken op jaarbasis

Uit cijfers van Securex blijkt dat in 2025 het vrijwillig vertrek van werknemers met een vast contract sterk daalde, en dit in alle drie de gewesten. In Vlaanderen zakt het naar 10,26%, in Brussel naar 9,52% en in Wallonië zelfs naar 7,76%. Tegelijk vertraagt ook de instroom van vaste contracten, waardoor vooral Vlaanderen en Brussel geen groei meer kennen, Wallonië nog wel. De studie geeft ook inzicht in de cijfers rond onvrijwillige vertrekken (bijvoorbeeld bij faillissement).

Schrijftips voor een overtuigende vacature

Krijg je weinig reacties op je vacatures? Accent Jobs wijst op vijf vaak gemaakte fouten: een onpersoonlijke tekst, uitsluitend focussen op vereisten, onduidelijkheid over het loon, te weinig praktische informatie en een moeilijk te begrijpen formulering. In het gelinkte artikel lees je hoe je dit beter aanpakt.

Loonnorm op 0%: hoe kan je toch meer verlonen?

Hoewel de tweejaarlijkse loonnorm voor 2025-2026 op 0% werd vastgelegd, bestaan er nog mogelijkheden om het inkomen van werknemers te verhogen. Propay zoomt in op de niet-recurrente resultaatsgebonden voordelen en de winstpremie: hoe ze werken, hoe je ze bepaalt en hoe je ze toekent.

Het cijfer: 9% meer dossiers rond psychosociale risico’s in 2024

Co-Prev, de vereniging van Externe Diensten voor Preventie en Bescherming op het werk, registreerde in 2024 meer dan 23.000 dossiers. Dat is een stijging van 9% tegenover 2023. Daarvan hebben 13.065 dossiers betrekking op samenwerkingsproblemen: 60% conflicten, 28% pesterijen, 9% geweld en 3% seksueel grensoverschrijdend gedrag.

Het cijfer: 31,5% van Gen Z werkt deeltijds

Steeds meer jonge werknemers kiezen voor deeltijds werk. In België werkt vandaag 31,5% van de 15- tot 29-jarigen niet voltijds, een stijging van maar liefst 28% op één jaar tijd. Opvallend: vooral jonge mannen maken die switch (+46%). België wijkt hiermee sterk af van de rest van Europa. Voor HR betekent dit een duidelijke verschuiving in verwachtingen rond flexibiliteit, instroom en werkorganisatie.

Werkgelegenheidsplan 45-plussers: deadline 31 maart 2026

Ondernemingen met meer dan 20 werknemers moeten jaarlijks een werkgelegenheidsplan voor 45-plussers opstellen of actualiseren. Wie een boekjaar afsluit op 31 december, heeft daarvoor tijd tot 31 maart 2026. Het plan bevat acties rond opleiding, werkorganisatie, loopbaan en welzijn om oudere werknemers duurzaam aan boord te houden. Via de link van Salar vind je een praktische template die je kan helpen bij de opmaak.

Tijdregistratie: welke oplossing past bij jouw organisatie?

Met de verplichte tijdregistratie vanaf 2027 staan werkgevers voor een concrete keuze. Manuele systemen blijven theoretisch mogelijk, maar botsen snel op hun grenzen. Digitale tools en geïntegreerde HR-platformen bieden vandaag meer betrouwbaarheid, gebruiksgemak en wettelijke zekerheid. Welke oplossing het best past, hangt af van je organisatiegrootte, flexibiliteit en HR-visie.

Maandag blijft dé sollicitatiedag bij uitstek

Wie van job wil veranderen, zet die stap opvallend vaak op maandag. Volgens cijfers van Robert Half blijft de eerste werkdag van de week veruit het populairste moment om te solliciteren. Vooral in het eerste kwartaal piekt het aantal kandidaturen. Voor HR betekent dit: meer instroom aan het begin van de week en een grotere kans om kandidaten te bereiken wanneer vacatures net worden opengesteld.

Ander nieuws van de dag

• Indexering van de forfaitaire bedragen van de tussenkomst van de werkgever in de vervoerskosten op 1 februari 2026 (NAR)

• Vaderschap en adoptie: een uitspraak die de rechten van ouders op het werk opnieuw bevestigt (IGVM)

• Geen sectorakkoord in metaalbouw- en petroleumsector (Visie)

• Patrimoniumtaks: het Grondwettelijk Hof verklaart het neutralisatiemechanisme ongeldig, maar handhaaft de effecten ervan tot eind 2026 (Unisoc)

Het cijfer: 2.000 euro RSZ-korting bij eerste aanwerving vanaf april 2026

De regering plant een hervorming van de RSZ-kortingen voor eerste aanwervingen, met ingrijpende wijzigingen vanaf 1 april 2026 en mogelijk een tweede fase op 1 juli. De maximale korting voor de eerste werknemer zou dalen van 3.100 naar 2.000 euro per kwartaal, onbeperkt in de tijd. Voor de tweede en derde werknemer wordt een vaste korting van 1.000 euro per kwartaal voorzien gedurende 12 kwartalen. Daarnaast zou de korting voor een vierde en vijfde werknemer deels terugkeren, eveneens 1.000 euro per kwartaal.

Meerderheid kmo’s neemt geen extra maatregelen bij treinstaking

De aangekondigde weeklange treinstaking leidt bij de meeste Belgische kmo’s niet tot ingrijpende acties. In Vlaanderen en Wallonië past meer dan de helft zich enkel ad hoc aan. Brusselse kmo’s anticiperen duidelijk sterker: één op twee zet telewerk in om hinder te beperken. Vooral industrie en bouw voelen de impact en sturen planning, communicatie en productie bij.

Zeven op de tien bedrijven trekken maaltijdcheques op tot 10 euro

Bijna 70% van de Belgische bedrijven heeft al beslist om de waarde van de maaltijdcheque te verhogen, meestal meteen naar het nieuwe maximum van 10 euro. Dat blijkt uit een bevraging van Edenred bij 855 ondernemingen. De verhoging wordt vooral ingezet om koopkracht te versterken en het loonpakket te optimaliseren, en gebeurt in de meeste gevallen al in januari.

Netwerksessie: menopauze op het werk

Meer dan een vijfde van de Belgische werknemers bevindt zich in de (peri)menopauze, een levensfase die een duidelijke impact kan hebben op welzijn en werkprestaties. Toch blijft het thema vaak onderbelicht. Tijdens een netwerksessie van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen delen experten en organisaties inzichten, onderzoek en goede praktijken om menopauze bespreekbaar te maken en ervaren talent duurzaam aan boord te houden.

Ander nieuws van de dag

• Forfaitaire verblijfsvergoedingen bij dienstreizen naar het buitenland: de RSZ volgt de fiscus (EasyPay Group)

• Flitscontroles in de bouwsector in maart 2026 (Securex)

• Wijziging contingent gelegenheidswerknemer land-en tuinbouw ihkv uitzendarbeid? – update (Prato Legal)

Wat er te wachten staat in februari 2026

Februari brengt meerdere wijzigingen met een impact op werkgevers. De geldboetes in het sociaal strafrecht stijgen fors door hogere opdeciemen. Ook de vervoerskosten nemen toe door een indexering van NMBS-tarieven, wat gevolgen kan hebben voor de werkgeversbijdrage in woon-werkverkeer. Daarnaast ontvangen werkgevers het Trillium-overzicht van RSZ-verminderingen en verdwijnen het adviesluik van de kmo-portefeuille en de kmo-groeisubsidie.

Het cijfer: 16,3% van Belgische werknemers weinig tot niet gemotiveerd

De motivatiebarometer van Mensura toont dat meer dan één op de zes Belgische werknemers zich vandaag weinig tot niet gemotiveerd voelt om zijn of haar job uit te voeren. Dat aandeel ligt ruim 6% hoger dan drie jaar geleden, na een periode van relatieve stabiliteit. Vooral bij 25- tot 30-jarigen valt de stijging op, terwijl 50’ers en 60’ers gemiddeld het meest gemotiveerd blijven. De analyse wijst op factoren zoals jobvariatie, cultuur en zingeving als belangrijke verschillen tussen generaties.

Verloningsruimte bij kmo’s blijft beperkt in 2026

Uit een bevraging van SD Worx blijkt dat driekwart van de Belgische kmo’s in 2026 impact voelt van het begrotingsakkoord op het verloningsbeleid. Door de 0%-loonnorm en automatische indexering is de speelruimte beperkt. Kmo’s die toch bijsturen, doen dat vooral via gerichte voordelen, met maaltijdcheques als meest gekozen nieuw accent.

Ander nieuws van de dag

• Gratis Webinar over de nieuwe regelgeving rond asbest (FOD WASO)

• Statistieken over herstructureringen voor de periode januari tot december 2025 (FOD WASO)

• Auteursrechten op software opnieuw onder fiscaal gunstregime (Liantis)